Almanya ve Yunanistan arasında Türkiye çekişmesi

Avrupa Birliği’nin savunma sanayisini güçlendirmek amacıyla geliştirdiği Avrupa Güvenlik Eylemi (SAFE) programı, Türkiye’nin olası katılımı üzerinden yeni bir siyasi tartışmanın odağına yerleşti. Türkiye’nin başvurusuna Almanya’nın açık destek vermesi, Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin itirazlarıyla birlikte Atina’da geniş yankı uyandırdı.

Almanya’dan “Türkiye SAFE’ye dahil olmalı” mesajı

SAFE programına başvuru süresinin 30 Kasım’da dolmasına kısa süre kala Almanya, Türkiye’nin katılımını desteklediğini güçlü ifadelerle açıkladı. Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, Türkiye’nin programa dahil edilmesi konusunda “Çok büyük potansiyel var. Yeni bir sayfa açmanın zamanı geldi” değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye ile yapılan temasların ardından Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da SAFE sürecine ilişkin, “Ülkemizin SAFE ile ilgili çalışmalarda yer alması, bu mekanizmadan dışlanmaması Avrupa güvenliği açısından önemlidir. Amacımız savunma sanayinde pazar için iş birliği değil, konuya stratejik bakıyoruz” dedi.

Yunanistan ve GKRY’nin vetosu tartışma yarattı

Yunanistan ve GKRY’nin Türkiye’nin programa katılmasını veto ettiği bilinirken, Almanya’nın Ankara’ya verdiği destek Yunan basınında eleştirel bir dille değerlendirildi.

Yunan medyası, Türkiye’nin süre daraldığı için SAFE’nin 150 milyar avroluk savunma fonundan yararlanamayabileceğini ileri sürerken, Almanya’nın bu süreçteki rolünün Atina’da rahatsızlık yarattığını aktardı.

Türkiye ve Birleşik Krallık SAFE’ye doğrudan katılamasa da, AB üyesi ülkelerle ikili savunma projelerinde yer alabilme imkânı bulunuyor.

AB Komisyonu: “Başvuru yapıldı ancak süre yetişmeyebilir”

AB Komisyonu Sözcüsü Thomas Regnier, Türkiye ve Güney Kore’nin SAFE programı için başvuruda bulunduğunu doğruladı. Regnier, Pazar günü sona erecek resmi takvim nedeniyle başvurunun teknik olarak yetişmeyebileceğine dikkat çekerek, “SAFE acil bir önlemdir ve Avrupa Komisyonu hızlı bir şekilde harekete geçecektir” dedi.

Program kapsamında yer almayı planlayan 19 AB üye ülkesinin projelerini bu hafta Komisyona sunması bekleniyor. Yıl sonuna kadar bütçenin yüzde 15’ine kadar ilk ödemelerin yapılması öngörülüyor.

Türkiye’nin savunma sanayii kapasitesi AB’de gündem konusu

AB’nin 2030 yılına kadar savunma sanayisini güçlendirme hedefi doğrultusunda hazırlanan SAFE programı, siyasi çekişmeler nedeniyle beklenen hızda ilerlemese de, Türkiye’nin savunma kapasitesi program açısından önemli görülüyor.

Türkiye’nin programa dahil olması halinde:

• İHA/SİHA sistemleri,
• mühimmat ve füze teknolojileri,
• zırhlı araç platformları,
• elektronik harp ve radar sistemleri,
• hava platformları,

gibi alanlarda AB projelerine somut katkı sağlayabileceği değerlendiriliyor.

NATO ile uyumlu teknoloji altyapısı ve savunma ihracatındaki performans, Ankara’yı Avrupa savunma işbirliği açısından önemli bir aktör hâline getiriyor.